Persoonlijke hoogleraarstoga
Een eigen toga voor oraties, promoties, dies natalis en andere academische plechtigheden, afgestemd op de lokale uitvoering.
14 universiteiten · hoogleraarstoga · pedeltoga · promotie
Academische toga per universiteit: 14 Nederlandse universiteiten
Een hoogleraarstoga of pedeltoga is geen universeel confectiemodel. De traditie is verwant, maar lokaal togamodel, baret, bef, ambtsstaf, draagrecht, leentoga en ceremoniële procedure kunnen per universiteit verschillen. Deze atlas vergelijkt rollen, kledingregels, togakamers, voorraad en onderhoud en scheidt wat officieel is bevestigd van wat vóór een opdracht opnieuw moet worden gecontroleerd.
UniversiteitenHoogleraarstogaPedeltogaPromotieBaretLeentogaTogakamerOnderhoud
Eerst het onderscheid
Niet iedere promotie vraagt een nieuwe toga
Het marktpotentieel zit in meerdere vraagmomenten, niet in een één-op-één-rekensom van promoties naar verkopen.
Leentoga en togakamer
Een universiteit of pedelkamer kan toga’s beschikbaar stellen aan commissieleden die geen passende eigen toga hebben.
Institutionele voorraad
Gedeelde toga’s vragen maatbereik, planning, opslag, reiniging, reparatie en periodieke vervanging.
Nieuw of verruimd draagrecht
Wanneer meer commissieleden toga mogen dragen, kan dat extra leen-, voorraad- en maatwerkbehoefte veroorzaken zonder dat iedereen direct koopt.
Controleerbare marktcontext: Universiteiten van Nederland telt 14 publieke universiteiten. OCW rapporteert 5.595 promoties in academisch jaar 2023–2024. Beide cijfers zijn relevante context, maar bewijzen geen jaarlijks verkoopvolume.
Officieel bevestigd
Vier protocollen laten zien waarom lokaal onderzoek nodig is
De verschillen gaan niet alleen over uiterlijk; ook het draagrecht, de kleding onder de toga, leenvoorraad en de rol van bureau pedel zijn universiteitsspecifiek.
Volledige promotiecommissie kan toga dragen
Alle vooraf in MyPhD vastgelegde stemgerechtigde en adviserende commissieleden worden in de gelegenheid gesteld een toga te dragen; dit is een mogelijkheid, geen verplichting. De richtlijn noemt toga, baret, wit overhemd of witte blouse, zwarte schoenen en bef. Utrechtse promotoren dragen een Utrechtse toga; bij andere academische plechtigheden blijft het togarecht voorbehouden aan hoogleraren.
UU Promotiereglement 2025 →Oppositie, copromotoren en leentoga’s
Leiden verruimde het togaprotocol vanaf januari 2024: de hele oppositie en copromotoren mogen tijdens de promotie toga en baret dragen. De officiële toelichting vermeldt ook leentoga’s in de togakamer voor wie geen eigen toga heeft; promovendus en paranimfen dragen daar geen toga.
Officiële Leidse toelichting →Breder togarecht en leentoga
Promotor en voorzitter dragen volgens het UvA-promotiereglement een toga. De actuele praktische informatie laat ook copromotoren, alle stemgerechtigde overige commissieleden, adviserende gastopponenten en gastdeskundigen toga dragen; wie geen eigen toga heeft kan eventueel een leentoga uit de Togakamer gebruiken.
UvA — academische plechtigheden →Gehele promotiecommissie in toga
Het UT-promotiereglement dat op 1 januari 2026 in werking trad schrijft voor dat alle leden van de promotiecommissie toga en baret dragen. Commissieleden van een andere universiteit worden uitgenodigd hun eigen ensemble te dragen; de UT stelt daarnaast een beperkt aantal toga’s en baretten beschikbaar.
UT Doctoral Regulations 2026 →Waarom geen vaste kleurclaims? Een promotiereglement beschrijft vaak wie toga draagt en hoe de plechtigheid verloopt, maar niet altijd stof, kleur, patroon of alle afwerkingsdetails. Zonder actuele technische richtlijn of bevestiging van bureau pedel presenteert Togamaker.nl zulke details niet als feit.
Wie draagt welke toga?
De lokale regeling bepaalt het draagrecht
Een functietitel of commissielidmaatschap leidt niet landelijk tot dezelfde kledingregel. De actuele bronnen van Utrecht, Leiden, UvA, Twente en Maastricht laten zien dat rol én type plechtigheid moeten worden gecontroleerd.
| Rol | Publiek bevestigde voorbeelden | Wat vóór de ceremonie moet worden vastgesteld |
|---|---|---|
| Pedel | In publiek bevestigde universiteitsvoorbeelden leidt de pedel de academische stoet of promotie, draagt ceremonieel ambtsgewaad en voert een staf; controleer de precieze uitvoering per universiteit. | Lokaal model, ambtsstaf, kleding onder de toga, ceremonie en vervangings- of onderhoudsprocedure. |
| Rector magnificus / voorzitter | De UvA bepaalt dat de voorzitter van de promotieplechtigheid een toga draagt. Groningen beschrijft voor rector, hoogleraar en pedel elk een eigen toga. | Of rector en voorzitter dezelfde persoon zijn, welk universiteitsmodel geldt en welke ambtsketen of accessoires worden gedragen. |
| Hoogleraar / promotor | De UvA schrijft voor dat de promotor bij de taakuitoefening een toga draagt. Utrechtse promotoren dragen volgens de Utrechtse richtlijn een Utrechtse toga; bij Twente dragen alle formele commissieleden toga en baret. | Eigen of geleende toga, lokale uitvoering, baret, bef, kleding eronder en regels voor externe aanstellingen. |
| Copromotor / opponent / commissielid | Leiden staat toga en baret toe aan de hele oppositie en copromotoren. Utrecht en Twente laten de formele promotiecommissie toga dragen. De UvA omvat copromotoren, stemgerechtigde leden, adviserende gastopponenten en gastdeskundigen; WUR maakt nog wel onderscheid naar rang. | Academische rang, formele rol, herkomstuniversiteit, lokaal draagrecht en beschikbaarheid van een passende leentoga. |
| UHD / associate of assistant professor | De regels lopen aantoonbaar uiteen. Groningen laat een U(H)D met ius promovendi in de beschreven rollen toga dragen; Twente laat sinds 1 januari 2026 alle commissieleden toga en baret dragen. Maastricht laat bij PhD-ceremonies de volledige begeleiding en commissie toga dragen, terwijl een OU-promotor die UHD is geen toga draagt. | De actuele lokale regel, formele rol en het type plechtigheid; promotierecht is niet automatisch hetzelfde als togarecht. |
| Promovendus en paranimfen | Leiden vermeldt dat zij geen toga dragen. Twente vraagt passende donkere formele kleding en staat voor de promovendus passende traditionele kleding uit het land van herkomst toe. | Dresscode van de universiteit; neem nooit aan dat de kandidaat zelf een academische toga nodig heeft. |
Praktische conclusie: vraag bij iedere opdracht eerst naar universiteit, formele functie en type plechtigheid. De functietitel alleen is onvoldoende om model, accessoires of zelfs het togarecht vast te stellen.
Pedel · bedel · ceremonieel ambt
Bij meerdere universiteiten draagt de pedel ceremonieel ambtsgewaad en voert een staf
Meerdere universiteiten beschrijven ceremonieel ambtsgewaad en een staf voor de pedel. Model, kleur, benaming en draagmoment verschillen en moeten per instelling worden bevestigd.
Voorop in de cortège
De pedel betreedt als eerste de aula en kondigt de komst aan van de rector, hoogleraren en andere deelnemers aan de academische stoet.
Toga en pedelstaf
De pedel draagt tijdens formele gelegenheden een toga en voert een pedelstaf of lokaal benoemde ambtsstaf. Naam en uitvoering verschillen per universiteit.
HORA EST
Bij een promotie kondigt de pedel met “HORA EST” het einde van de vastgestelde verdedigingstijd aan en tikt daarbij met de staf op de vloer.
Meer dan promoties
De functie verschijnt ook bij oraties, afscheidsredes, opening van het academisch jaar en dies natalis en bewaakt daar protocol, volgorde en decorum.
Bevestigd universiteitsvoorbeeld
Maastricht: een herkenbare rode pedeltoga
Het erfgoedplatform van Maastricht University beschrijft dat de universiteit sinds haar oprichting in 1976 koos voor een rode toga. Daarmee wijkt de Maastrichtse pedel zichtbaar af van de overwegend zwarte academische toga’s bij veel andere Nederlandse universiteiten.
Dit voorbeeld bevestigt precies waarom een pedeltoga afzonderlijk moet worden onderzocht: het gaat om institutionele identiteit en ceremonieel ambtsgewaad, niet automatisch om hetzelfde model als de hoogleraarstoga.
Maastricht University erfgoedbron →”
Een pedeltoga is klein in aantallen, maar groot in zichtbaarheid: de drager opent de cortège, bewaakt het academische protocol en staat bij ieder ceremonieel moment vooraan.Togamaker.nl — institutionele toga-analyse
Marktbetekenis zonder overdrijving. Er bestaat geen openbaar landelijk cijfer voor het aantal actieve pedels of de jaarlijkse verkoop van pedeltoga’s. De relevante vraag ligt in institutioneel maatwerk, representatieve vervanging, reiniging, herstel en het beheer van ceremonieel ambtsgewaad.
Verdiept universiteitsprofiel
Rijksuniversiteit Groningen: toga als persoonlijk ambtsgewaad
Een officieel RUG-interview met de pedel geeft uitzonderlijk veel inzicht in de verschillen, eigendom, opslag, hergebruik en verzorging van academische toga’s.
Pedeltoga en hoogleraarstoga zijn zichtbaar verschillend
Volgens de Groningse pedel laat de toga de functie binnen de universiteit zien. De pedeltoga heeft in Groningen fluweel op de mouwen en een geborduurd universiteitsembleem. De hoogleraarstoga heeft deze kenmerken niet en heeft in plaats daarvan knopen op de mouwen. De pedel voert bovendien een staf met Minerva en kleine bellen, onder meer om het einde van spreektijd kenbaar te maken.
Dit is geen universeel Nederlands patroon, maar een bevestigd Gronings voorbeeld. Het bewijst dat “academische toga” geen voldoende technische omschrijving is: functie én universiteit moeten vóór ontwerp of vervanging bekend zijn.
Het RUG-promotiereglement bevestigt toga en baret voor hoogleraren én universitair (hoofd)docenten met ius promovendi wanneer zij promotor of commissielid zijn. Externe hoogleraren dragen hun eigen ensemble; zonder eigen ensemble gebruiken zij een RUG-leentoga en baret of, als die niet beschikbaar zijn, stemmige zwarte kleding.
Officieel RUG-protocol →T
Een universitaire toga is tegelijk kleding, functieteken en beheerd erfgoed. Het patroon is daarom maar één deel van de opdracht.Togamaker.nl — analyse van het Groningse voorbeeld
Persoonlijk bezit
De RUG-bron beschrijft dat pedel, rector magnificus en hoogleraar ieder een eigen toga hebben. Een nieuwkomer kan zelf een nieuwe toga laten maken of een door een familie geschonken oudere toga gebruiken.
Nummering en opslag
Veel toga’s worden in faculteitsruimten van het Academiegebouw bewaard. Gereserveerde plaatsen en nummers maken terugvinden mogelijk; sommige hoogleraren bewaren hun toga thuis.
Levensduur en hergebruik
Een hoogleraar bezit de toga voor het leven. Na overlijden overlegt de universiteit met de familie: teruggeven als aandenken of schenken voor toekomstig hergebruik zijn beide beschreven routes.
Reiniging en herstel
De Groningse toga’s gaan volgens de bron iedere zomer professioneel naar de reiniging. De zilveren rectorsketen en onderdelen van de pedelstaf worden afzonderlijk door een zilversmid gereinigd en waar nodig hersteld.
Marktles uit Groningen: de relevante behoefte bestaat niet alleen uit nieuw maatwerk. Registratie, opslag, professionele reiniging, reparatie, duurzaam hergebruik en specialistisch onderhoud van accessoires vormen samen de volledige levenscyclus.
Nederlandse toga-atlas
Wat moet per universiteit worden gecontroleerd?
De universiteiten hieronder zijn de 14 leden die Universiteiten van Nederland als publieke universiteiten vermeldt. Een opdracht voor hoogleraarstoga, pedeltoga of leentoga begint steeds bij het actuele lokale protocol.
De academische kerncijfers geven de schaal van onderwijs en onderzoek weer. Zij zijn geen verkoopcijfers, toga-aantallen of voorspelling van bestellingen. Elk cijfer is voorzien van een jaartal of duidelijke bronstatus.
UniversiteitPubliek bevestigde informatieControle vóór opdracht
Rijksuniversiteit Groningen
De Groningse kerncijfers plaatsen persoonlijk ambtsgewaad, leentoga’s en hergebruik in de context van een brede onderzoeksuniversiteit. De cijfers beschrijven academische schaal en zijn geen schatting van toga-aankopen.
32.500studenten · 20254.350academische fte · 2025758proefschriften · 2025
Academische kerncijfers — RUG 2025355hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
Het RUG-promotiereglement 2026 noemt toga en baret voor hoogleraren en U(H)D’s met ius promovendi als promotor of commissielid. Externe hoogleraren dragen hun eigen ensemble, een RUG-leentoga met baret of bij onbeschikbaarheid stemmige zwarte kleding. Een RUG-interview beschrijft modelverschillen, bezit, opslag, hergebruik en reiniging.
Dresscode, leentoga-alternatief en beheer openbaar
Dresscode, leentoga-alternatief en beheer openbaar
Controleer het draagrecht per ceremonie en de actuele technische werkinstructie; de openbare bronnen zijn geen maat- of patroonblad.Bekijk het volledige RUG-dossier →
Universiteit van Amsterdam
De UvA publiceert afgeronde actuele kerncijfers voor studenten, medewerkers en promovendi. Het aantal promovendi betreft een onderzoekspopulatie en mag niet worden gelezen als het jaarlijkse aantal promoties of toga-opdrachten.
41.000+studenten · actuele bron6.000medewerkers · actuele bron3.000promovendi · actuele bron
Academische kerncijfers — UvA372hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
Het UvA-promotiereglement bepaalt dat promotor en voorzitter toga dragen. De actuele praktische informatie geeft ook copromotoren, stemgerechtigde commissieleden, adviserende gastopponenten en gastdeskundigen togarecht; leentoga’s zijn beschikbaar in de Togakamer.
Togarecht, leentoga en Togakamer openbaar
Togarecht, leentoga en Togakamer openbaar
Bevestig UvA-model, baret of andere accessoires, kleding eronder, maat en feitelijke beschikbaarheid van een leentoga.Bekijk het volledige UvA-dossier →
Vrije Universiteit Amsterdam
De VU combineert in het jaarverslag 2025 onderwijs-, personeels- en promotiecijfers. Dat geeft controleerbare academische context bij de Togakamer en leentoga, zonder van promoties automatisch toga-aankopen te maken.
30.740studenten · 20255.932medewerkers · 4.675 fte · 2025525promoties · 2025
Academische kerngegevens — VU 2025372hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
Bureau Pedel ondersteunt hoogleraren bij leentoga’s en vragen over de Togakamer; de actuele beschikbaarheid moet worden gecontroleerd. Voor oraties en afscheidsredes dragen hoogleraren toga en baret; de redenaar houdt de baret tijdens de rede op. Deze regel mag niet automatisch naar iedere promotierol worden doorgetrokken.
Leentoga, Togakamer en oratie-dresscode openbaar
Leentoga, Togakamer en oratie-dresscode openbaar
Bevestig het actuele VU-model, reservering, maat en het togarecht bij de specifieke promotie; openbare kleur-, patroon- en befspecificaties zijn niet gevonden.Bekijk het volledige VU-dossier →
Universiteit Utrecht
Utrecht publiceert de academische schaal als afgeronde kerncijfers. De combinatie van meer dan zeshonderd promoties per jaar en een expliciet beschreven ensemble onderstreept waarom ceremonie, functie en uitvoering afzonderlijk moeten worden gecontroleerd.
39.000+studenten · actuele bron8.900+medewerkers · actuele bron600+promoties per jaar
Academische cijfers en feiten — Utrecht401hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
De actuele Utrechtse regels stellen alle vooraf in MyPhD vastgelegde stemgerechtigde en adviserende commissieleden in de gelegenheid een toga te dragen; dit is een mogelijkheid, geen verplichting. De kledingrichtlijn noemt toga, baret, bef, wit overhemd of witte blouse en zwarte schoenen. Utrechtse promotoren dragen een Utrechtse toga.
Draagrecht en ensemble openbaar
Draagrecht en ensemble openbaar
Bevestig het actuele Utrechtse model, maat, uitvoering per functie en eventuele beschikbaarheid via Bureau van de Pedel.Bekijk het volledige Utrechtse dossier →
Universiteit Leiden
Leiden koppelt in de openbare bronnen academische cijfers aan een concreet oratieprotocol met zwarte toga, baret, leentoga en genummerde opslag. De promotiecijfers geven ceremonieel volume, maar blijven nadrukkelijk iets anders dan verkoopvolume.
33.494studenten · 20245.350medewerkers in fte · 2024 · excl. Geneeskunde/LUMC557promoties · 2024
Academische feiten en cijfers — Leiden 2024343hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
Het Leidse oratieprotocol noemt een zwarte Leidse toga en zwarte baret, leentoga, genummerde opslag in de Togakamer en eigen aanschaf door de hoogleraar. De oppositie en copromotoren mogen bij promoties toga en baret dragen.
Modelkleur, opslag en leentoga openbaar
Modelkleur, opslag en leentoga openbaar
Laat de actuele werkinstructie of een goedgekeurd referentiemodel bevestigen; controleer ook rol, ceremonie, reservering en maat.Bekijk het volledige Leidse dossier →
TU Delft
TU Delft publiceert bachelor- en masterpopulaties afzonderlijk en koppelt die aan 281 hoogleraren-fte en 448 promoties. Voor een toga-opdracht blijven deze kerncijfers context; sinds 1 september 2024 draagt ieder lid van de promotiecommissie een toga en zijn leentoga’s beschikbaar.
13.330 + 12.444bachelor + master · 2024/25281hoogleraren in fte · 2024/25448promoties · 2024/25
Facts & Figures — TU Delft 2024/25339hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
Sinds 1 september 2024 dragen volgens de Delftse bekendmaking alle leden van de promotiecommissie een toga, ongeacht rang of externe herkomst. Een gemotiveerde uitzondering moet vooraf worden gemeld; TU Delft heeft leentoga’s in de Togakamer. De regeling uit 2023 blijft hier alleen historische bron voor ensemble-details.
Commissiebrede togaregel en leentoga’s openbaar
Commissiebrede togaregel en leentoga’s openbaar
Bevestig actuele Delftse snit, materialen, kleuren, maatvoering en tijdig de beschikbaarheid en passende maat van een leentoga.Bekijk het volledige TU Delft-dossier →
TU Eindhoven
De TU/e-feitenpagina publiceert 2024-cijfers voor studenten, personele omvang en hoogleraren. Juist omdat het promotieprotocol ook associate en assistant professors een toga laat dragen, mag het aantal full professors niet als volledige togagerechtigde groep worden gelezen.
13.453studenten · 20244.252,3medewerkers in fte · 2024280full professors · 2024
Officiële jaarinfographic — TU/e 2024190hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
De TU/e Doctoral Regulations laten full, associate en assistant professors bij de verdediging toga en hoofddeksel dragen; op verzoek kan een leenensemble worden verstrekt. Commissieleden uit industrie, postdocs en leden zonder professorale titel dragen geen toga.
Togarecht en leentoga openbaar
Togarecht en leentoga openbaar
Bevestig maat, reservering en actuele TU/e-uitvoering. Kleur, stof, patroon, bef en locatie van een togakamer staan niet in het openbare protocol.Bekijk het volledige TU/e-dossier →
Universiteit Twente
Twente publiceert kerncijfers tot en met 31 december 2025. Studenten, personeelsomvang en PhD-afgestudeerden hebben hieronder daarom hetzelfde bronjaar. Deze schaal vormt achtergrond bij het commissiebrede togarecht en de beperkte toga- en baretvoorraad, maar zegt niets over de voorraadmaatverdeling.
11.678studenten · 20254.020 / 3.656medewerkers / fte · 2025299PhD-afgestudeerden · 2025
Facts & Figures — Universiteit Twente201hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
De UT Doctoral Regulations 2026 schrijven voor dat alle leden van de promotiecommissie toga en baret dragen. Externe commissieleden worden uitgenodigd hun eigen ensemble te dragen; de UT heeft een beperkt aantal toga’s en baretten beschikbaar.
Commissiebreed togarecht, dresscode en beperkte voorraad openbaar
Commissiebreed togarecht, dresscode en beperkte voorraad openbaar
Bevestig formeel commissielidmaatschap, Twentse modeldetails, herkomstuniversiteit, maat en reservering.Bekijk het volledige Twentse dossier →
Radboud Universiteit
De Radboud-kerncijfers gebruiken verschillende peilmomenten. Het studentencijfer is van oktober 2025, het promotiecijfer betreft 2025 en het medewerkerscijfer kalenderjaar 2024. Deze cijfers beschrijven academische schaal en zijn geen schatting van toga-aankopen.
23.383studenten · oktober 20256.262fte · kalenderjaar 2024 · incl. wetenschappelijk personeel Radboudumc · excl. bijzonder hoogleraren553promoties · 2025
Onderwijs — oktober 2025 · Medewerkers — kalenderjaar 2024 · Onderzoek — 2025293hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
De Radboud-erfgoedpublicatie De staf van de pedel van 8 mei 2024 noemt circa 500 academische plechtigheden per academisch jaar, waaronder circa 400 promoties. De staf wordt jaarlijks onderhouden; voor dagelijks gebruik bestaat een exacte kopie en het origineel werd in de togakamer bewaard.
Ceremonieel gebruik, beheer en onderhoud openbaar
Ceremonieel gebruik, beheer en onderhoud openbaar
Deze aantallen zijn gebruiksmomenten, geen toga-aankopen. Controleer Radboud-model, togarecht, accessoires en eventuele voorwaarden van de togakamer afzonderlijk.Bekijk het volledige Radboud-dossier →
Erasmus Universiteit Rotterdam
De EUR rapporteert bachelor/premaster en master, plus wetenschappelijk en ondersteunend personeel, afzonderlijk. De hier getoonde totalen zijn transparante sommen van die categorieën; 446 promoties blijven ceremoniecijfers en geen verkoopaantal.
31.241studenten · som 20256.283medewerkers · som 2025446promoties · 2025
Kerngetallen — EUR 2025223hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
De EUR beschrijft een eigen Togakamer en facultaire kleurcodering: stola, baret en bies verschillen per faculteit, met geel voor economie en groen voor geneeskunde. Het promotiereglement nodigt commissieleden en begeleiders met ius promovendi uit toga te dragen.
Togakamer, kleurverschillen en togarecht openbaar
Togakamer, kleurverschillen en togarecht openbaar
Bevestig per faculteit de actuele uitvoering, maat, materiaal en kleur. Een openbare leentoga- of befbepaling is niet gevonden.Bekijk het volledige EUR-dossier →
Tilburg University
Tilburg publiceert in 2025 studenten, personele omvang en actieve PhD-kandidaten. Het aantal actieve kandidaten is een voorraadgrootheid binnen onderzoek en niet gelijk aan het jaarlijkse aantal promoties of ceremoniële kledingmomenten.
18.400studenten · 20252.425,8medewerkers in fte · 2025966actieve PhD-kandidaten · 2025
Key indicators — Tilburg University 2025202hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
De officiële pagina met het promotiereglement beschrijft samenstelling, externe deelname, promotoren en de promotiezitting. In deze bron is geen openbaar kledingvoorschrift gevonden voor toga, baret, bef, kleur of pedelgewaad; evenmin is een leenregeling beschreven.
Promotieproces openbaar, toga-uitvoering niet
Promotieproces openbaar, toga-uitvoering niet
Controleer Tilburgs model, wie toga draagt, accessoires, kleding eronder, mogelijke faculteitsdetails en voorraad of leentoga rechtstreeks bij de universiteit.Bekijk het volledige Tilburgse dossier →
Maastricht University
Maastricht publiceert een meerjarige tabel en maakt daarin onderscheid tussen studentenaantallen, academische FTE en verleende PhD-graden. De vergelijkbare hooglerarentelling omvat niet de volledige groep die bij PhD-ceremonies toga mag dragen.
22.933studenten · 20252.728academische fte · 2025437PhD-graden · 2025
Facts & figures — Maastricht 2025191hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
De UM-bekendmaking van 11 februari 2025 laat alle leden van het PhD-begeleidingsteam en de volledige PhD-commissie, waaronder associate en assistant professors, bij PhD-ceremonies toga dragen; dit is niet verplicht. Bij andere academische plechtigheden blijft het togarecht voorbehouden aan professors. Het erfgoedplatform beschrijft daarnaast de rode academische toga, pedel en bedelscepter.
Uitgebreid togarecht en ceremonieel ambtsgewaad openbaar
Uitgebreid togarecht en ceremonieel ambtsgewaad openbaar
Bevestig ceremonietype, formele rol, actueel model, baret of andere accessoires en eventuele leenprocedure.Bekijk het volledige Maastrichtse dossier →
Wageningen University & Research
WUR publiceert niet alle kerncijfers met dezelfde definitie of voor hetzelfde jaar. De 234 professoren uit 2023 omvatten volgens WUR ook 51 special/endowed professors en zijn niet rechtstreeks vergelijkbaar met de uniforme WOPI-telling van 173 personen ultimo 2024, waarin bijzonder hoogleraren niet zijn opgenomen.
12.407studenten · oktober 2025234professoren · 2023 · inclusief 51 special/endowed professors2.440PhD-kandidaten · 2023
Facts & figures — WUR173hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
Het WUR-promotiereglement bepaalt: full professors dragen toga en hoofddeksel van hun eigen universiteit met wit en zwart eronder; andere commissieleden formele kleding in gedekte kleuren. De pedel leidt met de staf de cortège en spreekt “Hora est”.
Volledige openbare dresscode
Volledige openbare dresscode
Bevestig WUR-modeldetails voor eigen hoogleraren en eventuele leenvoorraad; het openbare reglement beschrijft geen patroon of reserveringsregeling.Bekijk het volledige WUR-dossier →
Open Universiteit
De Open Universiteit onderscheidt unieke studenten van het aantal op 31 december ingeschreven studenten. Hier staat het officiële aantal unieke studenten naast FTE en promoties; dat voorkomt dat verschillende definities ongemerkt worden gemengd.
22.709unieke studenten · 2025656,18medewerkers in fte · 202545promoties · 2025
Jaarverslagen — Open Universiteit63hoogleraren in personen · ultimo 2024UNL/WOPI · exclusief wetenschapsgebied Gezondheid
Het OU-promotiereglement laat ook hoogleraren buiten de commissie in toga meelopen. Een UHD die als promotor optreedt loopt mee in de cortège maar draagt geen toga. De pedel organiseert de academische zittingen.
Togarecht per rang openbaar
Togarecht per rang openbaar
Bevestig OU-model, accessoires, kleding onder de toga en eventuele leen- of voorraadprocedure; deze technische gegevens staan niet in het openbare reglement.Bekijk het volledige OU-dossier →
Uniforme hooglerarentelling. De profielregel gebruikt voor alle 14 instellingen dezelfde UNL/WOPI-definitie: reguliere en persoonlijke hoogleraren met een bezoldigde arbeidsovereenkomst, in personen, ultimo 2024, exclusief wetenschapsgebied Gezondheid. Bijzonder hoogleraren zijn niet in deze populatie opgenomen en worden afzonderlijk gerapporteerd. Dit is daardoor een vergelijkbare populatiereeks, maar geen volledige telling van iedere mogelijke togadrager, oratie of toga-opdracht. Bekijk de LNVH Monitor Vrouwelijke Hoogleraren 2025, tabel 3.3.
Open het volledige dossier. Iedere universiteitsnaam in de eerste kolom linkt naar een afzonderlijke bronanalyse met togarecht, modelgrenzen, implicaties voor een togamaker en primaire universiteitsbronnen.
Gecontroleerd in zomer 2026. Waar een specifieke openbare toga- of kledingbepaling is gevonden, staat die expliciet vermeld. De overige regels moeten vóór bestelling rechtstreeks in het actuele reglement en bij de verantwoordelijke universitaire dienst worden bevestigd.
Meer dan een andere universiteitsnaam
Zes concrete verschillen die een toga-opdracht kunnen veranderen
Deze voorbeelden komen uit openbare universiteitsprotocollen. Ze laten zien waarom één standaardtekst of één standaardmodel voor alle universiteiten inhoudelijk onjuist zou zijn.
Zwarte toga, zwarte baret en genummerde Togakamer
Voor een Leidse oratie geldt de Leidse toga, ook wanneer de orator elders al hoogleraar is. Het protocol noemt zwarte buitenstof en zwarte voering, een zwarte baret, naam in toga en baret, donkere kleding eronder en de mogelijkheid een eigen toga permanent onder nummer in de Togakamer te bewaren. Wie nog geen eigen toga heeft, kan voor de oratie een leentoga reserveren.
Leids oratieprotocol →Faculteitskleur in stola, baret en bies
De EUR noemt de facultaire kleurverschillen uniek voor de eigen universiteit. De openbare erfgoedbeschrijving geeft geel voor economen en groen voor medici als voorbeelden. Dezelfde bron bevestigt een Togakamer naast de Senaatszaal en vermeldt dat daar soms drie promoties op één dag plaatsvinden.
EUR-erfgoedbron →Hele commissie in toga, met leentoga’s
Sinds 1 september 2024 dragen alle leden van de promotiecommissie een toga, ongeacht academische rang of externe herkomst. Een gemotiveerde uitzondering moet vooraf worden gemeld. TU Delft heeft daarvoor leentoga’s in de Togakamer.
TU Delft Delta — actuele wijziging →Gehele commissie en beperkte voorraad
Sinds 1 januari 2026 dragen alle leden van de promotiecommissie toga en baret, met wit en donker eronder. Externe commissieleden worden uitgenodigd het ensemble van hun eigen universiteit te dragen; de UT stelt daarnaast een beperkt aantal toga’s en baretten beschikbaar.
UT Doctoral Regulations 2026 →De toga van de eigen universiteit
Wageningen schrijft voor full professors in de thesis committee een toga en ceremonieel hoofddeksel van de eigen universiteit voor, met wit en zwart eronder. Andere commissieleden dragen formele kleding in gedekte kleuren. Ook kandidaat en paranimfen krijgen een afzonderlijke formele dresscode; de pedel markeert na 45 minuten met staf en “Hora est” het einde.
WUR-promotiereglement →Wel in de cortège, niet altijd in toga
Bij de Open Universiteit mogen hoogleraren die niet in de promotiecommissie zitten toch in toga meelopen. Zij verlaten met de commissie de zaal maar nemen niet deel aan het beraad. Een UHD die als promotor optreedt, loopt eveneens mee in de cortège maar draagt volgens hetzelfde reglement juist geen toga.
OU-promotiereglement →Waarom deze vergelijking praktisch nuttig is: de inhoud beantwoordt verschillende echte vragen — hoogleraarstoga per universiteit, toga en baret, leentoga, Togakamer, promotor in toga, pedeltoga en facultaire kleuren — zonder dezelfde alinea veertien keer te kopiëren.
Model en ensemble
“De toga” bestaat uit meer dan één kledingstuk
Voor een betrouwbare opdracht moet het volledige academische ensemble als één protocol worden behandeld.
Toga en lokaal patroon
Controleer lengte, sluiting, mouwvorm, plooien, voorbanen, kraag, buitenstof en universiteitsspecifieke uitvoering.
Baret
Vorm, materiaal, draagmoment en de vraag wie de baret mag dragen kunnen onderdeel zijn van het lokale protocol.
Bef en kleding eronder
Utrecht noemt bijvoorbeeld expliciet bef, wit overhemd of witte blouse en zwarte schoenen naast toga en baret.
Faculteits- en functiedetails
Kleur, voering, fluweel, kappa of andere kenmerken mogen alleen worden overgenomen als de actuele lokale uitvoering dit bevestigt.
Van protocol naar opdracht
Checklist voor hoogleraarstoga, leentoga of universiteitsvoorraad
Universiteit en ceremonie vastleggen
Noteer of het gaat om promotie, oratie, dies natalis, afscheidscollege of een andere academische plechtigheid.
Draagrecht en ambt controleren
Bevestig of de drager pedel, rector, hoogleraar, promotor, copromotor, voorzitter, commissielid of externe opponent is en welke lokale uitvoering daarbij hoort.
Officiële uitvoering meenemen
Vraag het actuele promotiereglement, de kledingrichtlijn en waar nodig een door de universiteit goedgekeurd referentiemodel op.
Eigen, lenen of voorraad kiezen
Vergelijk persoonlijk maatwerk met leentoga en institutionele voorraad op draagfrequentie, maatbereik, planning en totale gebruikskosten.
Compleet opmeten en passen
Pas toga, baret, bef en gebruikelijke kleding samen; controleer staan, zitten, lopen, spreken en armbewegingen.
Beheer vooraf organiseren
Leg voor gedeelde toga’s reservering, labels, opslag, reiniging, herstel, maatindeling en vervanging vast.
Praktische waarde
Waarom deze universiteitsatlas praktisch waarde toevoegt
De pagina brengt officiële protocollen, rollen en controlepunten samen zonder lokale regels of verkoopcijfers te verzinnen.
De atlas brengt vragen over hoogleraarstoga per universiteit, pedeltoga, toga bij promoties, baret, leentoga en promotiereglement samen.
Pedelkamers, faculteiten en ceremoniële diensten kunnen per universiteit andere kleding- en leenregels hanteren.
De bronstatus maakt duidelijk welke regels officieel zijn bevestigd en welke onderdelen bij een protocolwijziging opnieuw moeten worden gecontroleerd.
Vergelijk vóór maken, lenen of vermaken altijd universiteit, rol, ceremonie, actueel model en compleet ensemble.
Geen jaarlijkse bulkclaim. Togamaker.nl stelt niet dat iedere universiteit jaarlijks grote aantallen toga’s koopt. De aantoonbare kans ligt in persoonlijke toga’s, verruimd draagrecht, leentoga’s, voorraad, accessoires, onderhoud en vervanging.
Veelgestelde vragen
Korte antwoorden over universitaire toga’s
Heeft iedere universiteit exact dezelfde toga?
Nee. Er is een gedeelde academische traditie, maar lokale uitvoering, accessoires, draagrecht en procedure kunnen verschillen. “Volledig anders” is evenmin altijd juist; vergelijk per onderdeel.
Draagt de promovendus zelf een toga?
Niet automatisch. Leiden vermeldt bijvoorbeeld dat promovendus en paranimfen geen toga dragen, terwijl de oppositie en copromotoren daar wel toga en baret mogen dragen.
Draagt een pedel een toga?
Bij de beschreven formele academische gelegenheden wel. De pedel voert daarbij een pedelstaf of lokaal benoemde ambtsstaf; model, kleur en lokale regels kunnen per universiteit verschillen.
Worden toga’s door universiteiten in bulk gekocht?
Dat kan bij voorraadvernieuwing of leentoga’s voorkomen, maar er is geen openbaar landelijk jaarcijfer. Een concrete bulkclaim vereist een aanbesteding, inkoopdocument of directe bevestiging van de instelling.
Kan een toga van één universiteit elders worden gebruikt?
Neem dit niet aan zonder controle. Utrecht bepaalt bijvoorbeeld expliciet dat Utrechtse promotoren een Utrechtse toga dragen, ook wanneer zij daarnaast bij een andere universiteit zijn aangesteld.
Draagt een UHD met ius promovendi een toga?
Dat verschilt aantoonbaar per universiteit en rol. Groningen staat dit in de beschreven rollen toe; Twente laat sinds 1 januari 2026 alle leden van de promotiecommissie toga en baret dragen. Bij de Open Universiteit loopt een UHD-promotor juist zonder toga mee.
Heeft iedere faculteit een eigen togakleur?
Nee, dat mag niet landelijk worden verondersteld. De EUR bevestigt wel eigen facultaire kleuren in stola, baret en bies, met geel voor economie en groen voor geneeskunde als openbare voorbeelden.
Waar worden hoogleraarstoga’s bewaard?
Dat varieert. Groningen beschrijft genummerde plaatsen in faculteitsruimten en opslag thuis; Leiden een genummerde Togakamer. Ook de EUR en Radboud bevestigen een Togakamer, zonder daarmee automatisch dezelfde leenvoorwaarden te hebben.
Toga categorieën
Andere toga soorten bekijken
Bekijk andere toga soorten op basis van functie, protocol en gebruik.
Advocatentoga
Voor advocaten en advocaat-stagiairs, met aandacht voor zitting, beëdiging en het wettelijke model.
Bekijk de advocatentogaRechterlijke toga
Voor rechters, raadsheren, het Openbaar Ministerie en griffiers.
Bekijk de rechterlijke togaHoogleraarstoga
Voor professoren, oraties, promoties en academische plechtigheden.
Bekijk de hoogleraarstogaBABS-toga
Voor trouwambtenaren, gemeenten, ceremonie en personalisatie.
Bekijk de BABS-togaPredikantentoga
Voor erediensten, bevestigingen, traditie, bef en reparatie.
Bekijk de predikantentogaAlle toga soorten
Bekijk het volledige overzicht van toga soorten, functies en gebruik.
Bekijk alle toga soortenBronnen en methode
Officiële bronnen, transparante grenzen
Feiten zijn gekoppeld aan overheids- of universiteitsbronnen. Ontbreekt een openbare technische toga-specificatie, dan wordt geen kleur of model ingevuld op basis van aannames.
- Universiteiten van Nederland — 14 publieke universiteiten en officiële ledenlijst
- OCW in Cijfers / CBS — 5.595 promoties in academisch jaar 2023–2024
- Universiteit Utrecht — Promotiereglement 2025
- Universiteit Utrecht — Hoofdlijnen Hooglerarenbeleid 2025
- Universiteit Utrecht — bestuursbrief 2023 met kledingrichtlijn
- Universiteit Leiden — oppositie, copromotoren, toga, baret en leentoga’s
- Universiteit Leiden — oratieprotocol, zwarte toga en baret, Togakamer, nummering en leentoga
- Universiteit van Amsterdam — promotiereglement, versie september 2024
- Universiteit van Amsterdam — togarecht, leentoga en Togakamer
- Rijksuniversiteit Groningen — Promotiereglement 2026, draagrecht, dresscode en leentoga-alternatief
- Rijksuniversiteit Groningen — interview met pedel over modellen, bezit, opslag, hergebruik en onderhoud
- Vrije Universiteit Amsterdam — Bureau Pedel, leentoga’s en Togakamer
- Vrije Universiteit Amsterdam — toga, baret en dresscode bij oratie en afscheidsrede
- Universiteit Twente — Doctoral Regulations 2026, gehele promotiecommissie, toga, baret en beperkte voorraad
- TU Eindhoven — doctoral regulations, togarecht en leenensemble
- TU Delft Delta — commissiebrede togaregel en leentoga’s sinds 1 september 2024
- TU Delft — regeling 2023; historische bron voor hooglerarenensemble en pedelgewaad
- Erasmus Universiteit Rotterdam — Togakamer, facultaire kleuren en academisch erfgoed
- Erasmus Universiteit Rotterdam — actueel promotiereglement en togarecht
- Radboud Universiteit — pedelstaf, ceremoniefrequentie, Togakamer, onderhoud en vervangende staf
- Wageningen University & Research — dresscode, toga en ceremonieel hoofddeksel per rang
- Open Universiteit — promotiereglement, cortège en togarecht per rang
- Tilburg University — promotiereglement en openbare grenzen van toga-informatie
- Maastricht University — uitbreiding togarecht bij PhD-ceremonies, 11 februari 2025
- Maastricht University Art & Heritage — pedel, toga, bedelscepter, taken en rode ambtskleding
Gecontroleerd in zomer 2026. Reglementen en draagrechten kunnen veranderen; controleer vóór opdracht altijd de actuele versie bij de betreffende universiteit.